H δήλωση του Στέφανου Παραστατίδη, Βουλευτή Κιλκίς και επικεφαλής ΚΤΕ Τομέα Παιδείας καιτης Σοφίας Πουλοπούλου, Αναπληρώτριας Γραμματέως Ειδικής Αγωγής Τομέα Παιδείας:
Κάθε χρόνο, πίσω από τους αριθμούς των προσλήψεων και των τοποθετήσεων, επαναλαμβάνεται μια πραγματικότητα που η Πολιτεία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει ως ατομικό πρόβλημα των εκπαιδευτικών.
Χιλιάδες αναπληρωτές και νεοδιόριστοι καλούνται να υπηρετήσουν εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από τη μόνιμη κατοικία τους, να μετακινηθούν μέσα σε ελάχιστες ημέρες, να βρουν σπίτι σε περιοχές με περιορισμένη προσφορά και δυσανάλογα υψηλά ενοίκια και, συχνά, να συντηρούν δύο νοικοκυριά: εκεί όπου βρίσκεται η οικογένεια ή η μόνιμη κατοικία τους και εκεί όπου το ίδιο το κράτος τούς καλεί να υπηρετήσουν.
Αυτό δεν είναι πλέον μια προσωρινή δυσκολία. Είναι ζήτημα αξιοπρεπούς διαβίωσης και ουσιαστικής δυνατότητας άσκησης του εκπαιδευτικού λειτουργήματος. Το κράτος ζητά από τον εκπαιδευτικό να υπηρετήσει το δημόσιο σχολείο, χωρίς να του εξασφαλίζει ότι μπορεί να ζήσει εκεί.
Το αυξημένο κόστος ζωής έχει επιδεινώσει δραματικά την κατάσταση. Ενοίκιο, λογαριασμοί, καύσιμα, ακτοπλοϊκά ή αεροπορικά εισιτήρια και καθημερινές ανάγκες μπορούν να απορροφήσουν το μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματος. Ιδιαίτερα στις νησιωτικές και τουριστικές περιοχές, η αναζήτηση κατοικίας έχει εξελιχθεί σε αδιέξοδο, καθώς η βραχυχρόνια και τουριστική μίσθωση περιορίζει τη διαθέσιμη στέγη ή την καθιστά απαγορευτικά ακριβή.
Κι όμως, ο αναπληρωτής καλείται να παρουσιαστεί άμεσα, πολλές φορές έχοντας ως μοναδικό οικονομικό απόθεμα το επίδομα ανεργίας, και να καλύψει μέσα σε λίγες ημέρες εγγυήσεις, ενοίκια, μετακινήσεις και έξοδα εγκατάστασης που μπορεί να φτάσουν τις δύο ή ακόμη και τις τρεις χιλιάδες ευρώ.
Οι 180 ακάλυπτες θέσεις στην Ειδική Αγωγή αποτελούν ένα καμπανάκι που δεν μπορεί να αγνοηθεί. Έρχονται να προστεθούν στις περσινές 1.417 παραιτήσεις ή περιπτώσεις μη ανάληψης υπηρεσίας αναπληρωτών, αλλά και στην καταγραφή περίπου 20.000 λιγότερων υποψηφίων στους νέους πίνακες εκπαιδευτικών του ΑΣΕΠ.
Από τις 215 οργανικές θέσεις που δεν κατέστη δυνατό να καλυφθούν, οι 180 αφορούν την Ειδική Εκπαίδευση, σχεδόν το 84% του συνόλου, ενώ μόνο στον κλάδο των Μαθηματικών Ειδικής Εκπαίδευσης παρέμειναν ακάλυπτες 117 θέσεις.
Η Πολιτεία οφείλει, επομένως, να εξετάσει όχι μόνο πόσες θέσεις προκηρύσσει, αλλά και γιατί κάποιες από αυτές δεν καλύπτονται. Ιδιαίτερα στην Ειδική Εκπαίδευση, η σταθερότητα του προσωπικού, η συνέχεια της παιδαγωγικής σχέσης και η έγκαιρη στελέχωση αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την ουσιαστική υποστήριξη των μαθητών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες.
Η στεγαστική και οικονομική ανασφάλεια, όμως, δεν είναι το μοναδικό πρόβλημα. Ο τεράστιος όγκος γραφειοκρατίας, η κατάργηση των Σχολικών Επιτροπών και η υποχρηματοδότηση της εκπαίδευσης, με ολοένα μεγαλύτερο μέρος της ευθύνης για την εύρυθμη λειτουργία να μετακυλίεται στους εκπαιδευτικούς και τις σχολικές μονάδες, διαμορφώνουν ένα ασφυκτικό εργασιακό περιβάλλον. Παράλληλα, παρεμβάσεις μερίδας γονέων στην εκπαιδευτική διαδικασία χωρίς παιδαγωγικά και επιστημονικά κριτήρια, οι οποίες ενίοτε καταλήγουν ακόμη και σε αβάσιμες καταγγελίες, επιβαρύνουν τους εκπαιδευτικούς ψυχολογικά και οικονομικά.
Η συσσώρευση αυτών των παραγόντων εντείνει την επαγγελματική εξουθένωση, απαξιώνει στην πράξη το εκπαιδευτικό λειτούργημα και αρχίζει πλέον να μετατρέπεται σε πραγματικό πρόβλημα στελέχωσης του δημόσιου σχολείου. Και το κόστος το πληρώνουν τελικά οι μαθητές και οι οικογένειές τους, πρωτίστως όσοι έχουν μεγαλύτερη ανάγκη από ένα σταθερό, επαρκώς στελεχωμένο και συμπεριληπτικό δημόσιο σχολείο.
Χρειάζεται, λοιπόν, οργανωμένη στεγαστική πολιτική για τους εκπαιδευτικούς. Το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής έχει ξεκάθαρη θέση: απαιτείται μόνιμο και θεσμοθετημένο πλαίσιο στήριξης για όσους υπηρετούν μακριά από τον τόπο μόνιμης κατοικίας τους, με:
* ειδικό στεγαστικό επίδομα, με εισοδηματικά και γεωγραφικά κριτήρια, για όσους συντηρούν δεύτερη κατοικία λόγω υπηρεσίας,
* σημαντικά ενισχυμένη οικονομική στήριξη για νησιωτικές, ορεινές, παραμεθόριες και τουριστικές περιοχές,
* αξιοποίηση διαθέσιμων δημόσιων και δημοτικών ακινήτων για κατοικίες εκπαιδευτικών,
* θεσμικά κίνητρα για μακροχρόνια διάθεση κατοικιών με προσιτό μίσθωμα,
* πλήρη κάλυψη του κόστους μετακίνησης προς και από τον τόπο υπηρεσίας,
* έγκαιρες προσλήψεις και τοποθετήσεις, ώστε οι εκπαιδευτικοί να μπορούν να οργανώνουν εγκαίρως τη ζωή τους.
Η εκπαίδευση δεν στηρίζεται μόνο σε Προγράμματα Σπουδών, ψηφιακές πλατφόρμες και εξαγγελίες μεταρρυθμίσεων. Και ασφαλώς δεν αναβαθμίζεται με συγχωνεύσεις, πολυπληθή τμήματα και μια λογική αξιολόγησης που αγνοεί τις πραγματικές συνθήκες λειτουργίας των σχολείων. Στηρίζεται πρωτίστως στους ανθρώπους της.
Η στέγη του εκπαιδευτικού δεν είναι «παροχή πολυτελείας». Είναι προϋπόθεση για να μπορεί να υπηρετήσει. Η αξιοπρεπής διαβίωσή του δεν είναι προσωπική του υπόθεση, αλλά ευθύνη μιας Πολιτείας που απαιτεί από αυτόν να βρίσκεται κάθε πρωί στην τάξη.
Ο εκπαιδευτικός αποτελεί πυλώνα κοινωνικής συνοχής. Αν θέλουμε εκπαιδευτικούς σε κάθε σχολείο, σε κάθε νησί και σε κάθε ορεινή ή απομακρυσμένη περιοχή, οφείλουμε πρώτα να εξασφαλίσουμε ότι μπορούν να ζουν και να εργάζονται εκεί με αξιοπρέπεια.
Γιατί για το ΠΑΣΟΚ – Κίνημα Αλλαγής, δημόσια εκπαίδευση χωρίς στήριξη των ανθρώπων που την κρατούν όρθια, δεν υπάρχει.
