Η νέα Υπουργική Απόφαση για τις «Εκπαιδευτικές δράσεις εκτός σχολικής μονάδας» επιχειρεί να συγκεντρώσει σε ένα ενιαίο πλαίσιο το σύνολο των σχολικών επισκέψεων και μετακινήσεων. Η παιδαγωγική στόχευση της απόφασης είναι θετική και συμβατή με τη θέση του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ ότι το σχολείο οφείλει να είναι ανοιχτό στην κοινωνία, στον πολιτισμό, στο περιβάλλον και στη βιωματική μάθηση.
Ωστόσο, πίσω από αυτή τη θετική διακήρυξη, η απόφαση εισάγει ένα υπερβολικά βαρύ και δυσλειτουργικό πλαίσιο διοικητικών υποχρεώσεων, που μεταφέρει στους εκπαιδευτικούς ευθύνες και διαδικασίες που δεν τους αναλογούν:
1. Η πρόβλεψη για τουλάχιστον έξι δράσεις ανά τμήμα και έτος ενέχει τον κίνδυνο να μετατραπεί μια παιδαγωγική δυνατότητα σε ποσοτικό δείκτη συμμόρφωσης. Οι δράσεις πρέπει να οργανώνονται με βάση τις ανάγκες των μαθητών, τις δυνατότητες του σχολείου και τις πραγματικές συνθήκες, όχι με αυθαίρετες ποσοτικές επιταγές.
2. Η σύσταση «Επιτροπής Οργάνωσης και Υλοποίησης Εκπαιδευτικών Δράσεων» σε κάθε σχολική μονάδα προσθέτει ακόμη ένα πεδίο ευθύνης, ιδιαίτερα για τα μικρά και ολιγοθέσια σχολεία όπου όλος ο διοικητικός φόρτος πολύ συχνά καταλήγει σε ένα πρόσωπο. Η Πολιτεία οφείλει να στηρίζει τις σχολικές μονάδες, όχι να πολλαπλασιάζει τις γραφειοκρατικές τους υποχρεώσεις.
3. Η απόφαση προβλέπει ότι ο Υπεύθυνος της δράσης πρέπει να ελέγχει την «καταλληλότητα» των χώρων υποδοχής και να συγκεντρώνει άδειες λειτουργίας, πιστοποιητικά και νομιμοποιητικά έγγραφα. Όμως, ο εκπαιδευτικός δεν είναι μηχανικός, επιθεωρητής ασφάλειας ή υγειονομικός ελεγκτής. Η ευθύνη για τη νομιμότητα και ασφάλεια των χώρων ανήκει στις αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες, όχι στους εκπαιδευτικούς.
4. Οι διαδικασίες για μισθωμένα οχήματα και πολυήμερες εκδρομές μετατρέπουν το σχολείο σε μικρή διοικητική μονάδα δημοσίων συμβάσεων, Το σχολείο καλείται να διενεργήσει και διαχειριστεί προσκλήσεις ενδιαφέροντος, συγκέντρωση προσφορών, επιτροπές αξιολόγησης, πρακτικά, ενστάσεις, συμβάσεις. Όμως, δεν είναι δουλειά του εκπαιδευτικού να μετατρέπεται σε διοικητικό ελεγκτή δημοσίων συμβάσεων.
5. Η απαίτηση οι εκπαιδευτικοί να επιβλέπουν την τήρηση των ορίων ταχύτητας των σχολικών λεωφορείων, καθώς και η σύνταξη αμφίβολης προστιθέμενης αξίας εκθέσεων, συνθέτουν ένα πλαίσιο που δεν ενισχύει την ασφάλεια αλλά τη γραφειοκρατία.
Συνολικά, το Υπουργείο Παιδείας καλεί το σχολείο να είναι εξωστρεφές και δημιουργικό, αλλά κάθε φορά που ένας εκπαιδευτικός επιχειρεί να οργανώσει μια δράση, τον περιμένει ένα διαρκώς διογκούμενο διοικητικό φορτίο.
Καλούμε το Υπουργείο Παιδείας:
- να αποσύρει ή να επαναδιατυπώσει άμεσα τις επίμαχες διατάξεις,
- να οριοθετήσει με απόλυτη σαφήνεια την παιδαγωγική ευθύνη των εκπαιδευτικών από την τεχνική, ελεγκτική και διοικητική ευθύνη της Πολιτείας,
- να δημιουργήσει ένα ενιαίο, κεντρικό και επικαιροποιημένο μητρώο πιστοποιημένων χώρων και παρόχων εκπαιδευτικών μετακινήσεων,
- να απλοποιήσει ουσιαστικά τις διαδικασίες, να περιορίσει το διοικητικό βάρος που απομακρύνει εκπαιδευτικούς και διευθυντές από το πραγματικό τους έργο και να θεσμοθετήσει μέτρα ουσιαστικής διοικητικής υποστήριξης των σχολικών μονάδων.
Το ΠΑΣΟΚ διεκδικεί ένα λειτουργικό, ασφαλές και παιδαγωγικά ουσιαστικό πλαίσιο για τις σχολικές μετακινήσεις, που θα προστατεύει τους μαθητές και θα στηρίζει τους εκπαιδευτικούς. Οι εκπαιδευτικές δράσεις είναι καρδιά της βιωματικής μάθησης. Θέλουμε τα παιδιά έξω από τους τέσσερις τοίχους του σχολείου. Σε μουσεία, θέατρα, περιβαλλοντικά κέντρα, χώρους επιστήμης και πολιτισμού. Επιδιώκουμε ένα πλαίσιο που ενισχύει αυτή την παιδαγωγική ελευθερία, όχι ένα σύστημα που μετατρέπει κάθε πρωτοβουλία σε νέο φάκελο ευθύνης. Θέλουμε λιγότερη γραφειοκρατία, περισσότερη παιδαγωγική ελευθερία, ασφαλείς εκπαιδευτικές δράσεις με ευθύνη της Πολιτείας, όχι με μετακύλιση ευθυνών στους εκπαιδευτικούς.
